Фільтраваць
Імёны
Падзеі
Помнікі
Рэгіён
Прадметы
Установы
Спадчына: Брэст Літоўск

Рэч Паспалітая ў ХVІІІ ст. перажывала глыбокі эканамічны і палітычны крызіс, які ўрэшце прывёў да распаду дзяржавы. Сярод прычын: шляхецкая вольніца і анархія, барацьба паміж магнатамі, памылковая рэлігійная палітыка, адсутнасць у караля моцнага войска, умяшальніцтва ва ўнутраныя справы і захопніцкія планы суседзяў. Раздзел Рэчы Паспалітай быў вынікам абставін, якія стыхійна ўзнікалі ў перыяд перадзелу сфер уплыву ў Цэнтральнай і Усходняй Еўропе. Востра сапернічалі Берлін і Вена, але адначасова разам супрацьстаялі Парыжу.

У ХVІІ ст. Швецыя захапіла Прыбалтыку, рускія гарады Івангорад, Ям, Капор’е, Карэлу, Арэшак, Іжорскую зямлю з вусцем Нявы і адрэзала Расію ад марскіх гандлёвых шляхоў. Гэта стрымлівала эканамічнае і культурнае развіццё Расіі. У 1699 г. цар Пётр І заключыў саюз з Даніяй, Саксоніяй і Рэччу Паспалітай супраць Швецыі. У лютым 1700 г. саксонскія войскі ўвайшлі ў Ліфляндыю, асадзілі Рыгу. У сакавіку дацкія войскі ўварваліся на тэрыторыю герцагства Гальштэйнскага.

          У ходзе Руска-японскай вайны (1904–1905) у раёне вострава Цусіма 27–28 мая 1905 г. адбылася марская бітва паміж 2-й эскадрай Ціхаакіянскага флоту Расіі і Імператарскім флотам Японіі. У ходзе бітвы руская эскадра была цалкам разгромлена. Страчаны 27 баявых караблёў, загінулі больш за 5 тыс. чалавек. Большасць караблёў была патоплена праціўнікам альбо ўласнымі экіпажамі, частка капітуліравала. Некаторыя караблі былі інтэрніраваны ў нейтральных партах, толькі чатыром ўдалося дайсці да рускіх партоў.

Расійскі ўціск у палітычным, грамадскім і духоўным жыцці пасля ўзыходжання на трон імператара Мікалая І рэвалюцыянізаваў як польскае, так і беларускае грамадства. Французская рэвалюцыя, якая пачалася ў ліпені 1830 г., падштурхнула развіццё падзей у Польшчы і на Беларусі. Рэвалюцыйна-дэмакратычныя сілы Польшчы адстойвалі лозунгі буржуазна-дэмакратычных пераўтварэнняў.

На працягу стагоддзяў г. Брэст-Літоўск Гродзенскай губерні (цяпер Брэст) цярпеў ад пажараў, бывала, што агонь знішчаў цэлыя вуліцы і кварталы. Найбольш жорсткія пажары прыпалі на 1802, 1822, 1828 і 1835 гг. Пажарная каманда пры гарадской паліцыі ўзнікла ў 1851 г., першая прафесійная пажарная служба была створана 20 чэрвеня 1879 г. Гарадскі бюджэт не дазваляў вялікіх расходаў на пажарную каманду, таму яе абсталяванне было не ў належным стане.

Польскі ўрад на чале з Ю. Пілсудскім у 1918–1920 гг. праводзіў палітыку, накіраваную на захоп тэрыторый на ўсходзе. Польская армія, створаная і ўзброеная пры дапамозе Францыі, Англіі і ЗША, уварвалася ў межы Літвы, Беларусі і Украіны, пачаўшы Польска-савецкую вайну. 20 лютага 2019 г. польскія войскі захапілі г. Брэст-Літоўск (Брэст) Гродзенскай губерні. Да вясны 1920 г. палякі акупіравалі Мінск, Слуцк, Барысаў, Бабруйск, Жлобін, Рагачоў, Рэчыцу, дзе стваралі свае органы ўлады.

Пачатак ХХ ст. характарызуецца ростам рабочага руху, адбываўся пераход ад эканамічнай барацьбы да палітычнай, накіраванай на звяржэнне царскага самадзяржаўя. Гучным рэхам прагрымелі падзеі Крывавай нядзелі 9 студзеня 1905 г. Актыўна мітынгавалі і баставалі рабочыя і г. Брэст-Літоўска (цяпер Брэст) Гродзенскай губерні.

У перыяд адраджэння польскай дзяржавы (канец 1918 г.) кіруючыя кланы Польшчы выношвалі заваёўніцкія планы, імкнуліся далучыць землі былога Вялікага Княства Літоўскага ў межах 1772 г. Пры падтрымцы Англіі, Францыі і ЗША польская армія была даведзена да 545 тыс. чалавек, добра ўзброена. Польскі ўрад адмаўляўся ад перамоў з Савецкай Расіяй, не прызнаваў Беларускую ССР. У пачатку 1919 г. Польшча пачала ваенныя дзеянні супраць савецкіх рэспублік. 20 лютага польскія войскі захапілі г. Брэст-Літоўск (цяпер Брэст).

Дзейнасць У. І. Леніна, непасрэдна звязаная з Беларуссю, з’яўлялася часткай яго велізарнай, карпатлівай работы, падпарадкаванай адзінай задачы пабудовы сацыялістычнага грамадства. У яго працах больш за 400 выказванняў, тэлеграм, запісак і іншых дакументаў, якія датычаць Беларусі. Першае ўпамінанне беларускага рэгіёна (Гродзенская губерня) з’явілася ў рабоце «Объяснение закона о штрафах, взимаемых с рабочих на фабриках и заводах» (1895). Вялікае значэнне надаваў распаўсюджванню марксізму і развіццю пралетарскага руху ў Беларусі. Выданні У. І. Леніна паліцыя знаходзіла пры вобысках у Мінску, Брэсце, Віцебску, Гомелі, Магілёве, Полацку, Оршы і іншых гарадах і мястэчках.

Віктар Мікалаевіч Трамбіцкі нарадзіўся 12 лютага 1895 г. у г. Брэст-Літоўску Гродзенскай губерні (цяпер Брэст). Яго бацька, Мікалай Іванавіч Трамбіцкі, капітан, камандзір 15-й роты артылерыі ў Брэст-Літоўскай крэпасці, любіў і разумеў музыку, добра іграў на раялі і нават нешта сачыняў, даў першыя ўрокі музыкі Віктару.

Старонка 1 з 5